به نام خدايي كه سنجيده چيد
دوستان من اين تاپيكو زدم كه ايرادات نقد رو بهمون بگيد كه ايشالله در كاراي بعد رفعشون كنيم
تو اين نقد سعي كرديم از تعريف و تمجيد پرهيز كنيم و معناي واقعيه نقدو نشون بديم به اميد اينكه كمكي به رپ فارس كرده باشيم
نقد آهنگ پدره من منو بد نگاه میکنه از زدبازی توسط گروه ذره بيــــــــن
سخنی با خوانندگان فهیم و طرفداران رپ فارسی :
امروزه با گسترش رپ فارسی در کشور عزیزمان ایران شاهد بوجود امدن گروهایی با اهداف نقد مضامین و محتوایی رپ فارسی هستیم
اما آنچه این گروهها از چندی پیش تا به حال آن غافل شدند توجه به معانی کلمه نقد است برای درک درست به یاد آوری هدف اصلی از نقد ها می پردازیم در یک نگاه کلی اصلی ترین هدف از نقد در هر شاخه ای روشن کردن نقاط ضعف تاریک برای صاحب اثر می باشد تا شخص مورد نقد شده با استفاده از نقد بر رفع نکات ضعف خود کوشش کند اما متاسفانه آنچه به عنوان نقد در یک سال اخیر از گروههای نقد شاهد هستیم چیزی جز تعریف تمجید نمی باشد که در نهایت هیچ گونه سودی برای صاحب اثر نخواهد داشت و روز به روز صاحب اثر را با حباب توخالی بوجود امده از تمجیدها تنها خواهد گذاشت و شاهد در جا زدن خواننده و رفع نشدن نکات ضعف آن خواهیم بود. گروه نقد و بررسی ذره بین با درک درست کلمه نقد و تطبیق آن با ریشه خود یعنی انتقاد سعی بر آشکار کردن شکاف های موجود در موسیقی هیپ هاپ را دارد لذا اینجانب و همکارانم از خوانندگان عزیز تقاضا داریم نقد ها و یا حتی انتقادهارا دلسوزانه تعبیر کنند و از تعصبات بر روری خواننده مورد نقد شده پرهیز کنند زیرا نقد و انتقاد از یک آهنگ نه تنها نشان از ضعف اهنگ نیست بلکه نشان از قدرت و محتوای غنی آن می باشد که دست نویسنده را برای پی بردن در اهنگ باز نگه داشته است البته گروه نقد بررسی ذره بین همواره رعایت انصاف را به جا خواهد اورد و از نکات مثبت یک اهنگ نیز در کنار نکات منفی آن به راحتی نخواهد گذشت
مقدمه :
از دیر باز تا به حال همواره از گروه زدبازی به عنوان اولین گروه رپ فارسی و همچنین محبوبترین گروه رپ فارسی نام برده شده است. که در ابتدا متشکل 3 عضو با نام های ویلسون هیدن و ام جی نام بودند که با گذشت زمان و کوچ اعضای گروه به غرب 3 عضوی دیگر به گروه اضافه شدند. با توجه به شرایط کشور در زمان شکل گیری رپ فارسی اکثرا مضامینی که توسط رپرهای قدیمی کشور چه در سال های دور و چه حال سروده می شود محتوایی اجتماعی و حتی سیاسی را به خود می گیرد اما گروه زدبازی همواره یک استثنا در رپ فارسی لحاظ می شود و خود به تنهایی پایه گذاره شعر هایی با مضامین پول و پارتی و خوشگذرونی هستش.
شنونده به هیچ وجه با گوش کردن اهنگ های این گروه احساس فلاکتی و رنج هایی که در اکثر رپ خون های کشورمون چه واقعی و چه نا به دروغ وجود دارد را درک نمی کند شاید در ابتدا انتظارات بر این بود که این گونه رپ کردن با چنین مضامینی نتواند جایی در بین تمام اقشار جامعه باز کند اما برخلاف آنچه انتظار می رفت نه تنها مورد توجه عموم طرفداران رپ قرار گرفت بلکه حتی مورد توجه اقشار پایین نیز قرار گرفت و خیلی زود منطق و افکار زاخار بازی در بین جوان ها در رویا های آنان شکل گرفت تا به این ترتیب خیلی زود گروه زدبازی به عنوان محبوبترین گره رپ فارسی معرفی شود. اهنگ جدید زدبازی با نام پدر من و بد نگاه می کنه در پیرو همان افکار گذشته این گروه هستش که سعی دارد گله های یک پسر از پدر خود را از نگاه اول شخص پسر به تصویر بکشد در پیرو همان الگو ها بازم در تکس کار مظامینی گفته می شود که باز هم با فرهنگ ایرانی ها بی گانست که شاید در یک نگاه کلی به فرهنگ موجود در کشورهای محل زندگی گروه بر گرده اما با یک نگاه وسیع به آثار گذشته گروه که در ایران ضبط شده بود باز متوجه اشتباه خود در این مساله خواهیم شد شاید بتوان علت استفاده از اینگونه اشعار با چنین مضامین را سبک گروه زدبازی بیان کرد نه تبعید از فرهنگ بی گانه یا ترس از فرهنگ خودی
بررسی الگوریتم کار دریک نگاه :
اهنگ پدر من بد منو نگاه می کنه در 6:41 رکورد شده است که به نسبت زمان زیادی برای یک اهنگ به حساب می اید که بر جرات می توان گفت از4 الی 5 دقیقه به آن طرف آهنگ کسل کننده میباشد.این کار ناشی از علاقه هیدن به نواختن گیتار الکتریک دارد آن هم با افکت آگوستیک در این کار شاهد 4 ورس و3 کروس بودیم اما انچه باعث تعجب گردید شباهت زیاد اینکار از لحاظ قالب و اگوریتم به کار زندگی منه می باشد برای درک درست به شما ابتدا نحوه و ترتیب قرار گیری ورس ها آرتیست را یادآوری می کنیم که درست مانند کار زندگی منه ابتدا با ورس ام جی شروع شد سپس کروس یک خواند شد و بعد از ان ورس 2 توسط جی جی و باز کروس 2 وسپس قبل از ورس 3 به یکباره شاهد قطع شدن سمپل های پوششی و تها شاهد نواختن ریتم پایه کار بودیم و سپس بعد از آن اجرای هیدن و سیجل پشت سر آن بدون کروس سوم که به طور دقیق تابع همان الگوریتم از پیش تعیین شده زندگی منه با تهیه کنندگی هیدن بود.
ورس 1 :
حالا میاد اقا با من دست میده "سلام / میگه "ام جی" تو همون لشی هستی که الان
میخوام نزدیکش نیام ، ولی اینی که هستم / باز بهتر از اونیه که گینیه رسما
یا اونایی که رفتنو بینیو بستن / مثه تازه عروسای سینی به دستن
این چاقالا جدیدن / یه کارایی میکنن که من تا حالا ندیدم ، اره بابایه عزیزم
تو گفتی نمره 20 رو میدی بهم / الان میگی عمرا نیست امیدی بهت
چون شنیدی که میگن سهراب هر کجا میره / چشما تنگ و باریکه
کل عصرو خوابیده / همش از خوماریه ، چرا هر 2 ثانیه
منگ و قاطیه / حتما برگو چاقیده ، یا که سنگو سابیده
مثه گچ دیوار لش بی ار / میترسیم دیگه نشه بیدار
نقد و بررسی :
ام جی قصد دارد در تکست از علاقه هایش در زندگی و مخالفت های پدرش را بدون هیچ گونه پیش پرده ای بیان کند که با کمی گوش دادن به اهنگ می توان شاهد این موضوع شد که ام جی در نوشتن این تکس درست مانند کارهای قبلی خود هیچگونه آوایی ندارد.از خوبی هایه این ورس میتوان به ریتم آهنگ با شروع شدن قطعه آغاز میشود و کم کم صدا بیت آهنگ بلند میشود و یکهو بیت قطع میشود و صدا بلند و استایل فوق العاده ام جی شروع به کار می کند که این کار شنونده را به اوج میرسوند اشاره کرد.
اولین چیزی که با گوش دادن به اهنگ جلب توجه می کند شباهت بیش از حد استایل سهراب با کارهای قبلی اوست اللخصوص آهنگ بی حس شاید شنونده از سهراب انتظار نوآوری بیش تری در نحوه بیان حرف های خود داشته باشد.
کروس :
پدر من بد منو نگاه میکنه
پدر من بعدش منو صدا میکنه
میگه تو که بیکاری ، تا لنگه ظهر که میخوابی
پدرم ببخشید ولی من از دست رفتم
نقد و بررسی :
بدون شک بزرگترین ضعفی رپ فارسی از زمان شکل گیری تا حال با آن دست و پنجه نرم کرده است کروس می باشد بدون شک اگر هیدن را یک استثنا بدانیم در رپ فارسی دیگر چیزی برای دفاع از کروس ها در رپ فارسی بجا نخواهد ماند . اگر بخواهیم در کنار نکات منفی این کار اشاره ای به نکات مثبت این کار بکنیم بدون شک باید به کروس کار اشاره کرد که بار دیگر شاهد قدرت صدای هیدن بودیم که با توجه به تجربه ای خوبی که در موسیقی راک در جوانی خود بدست اورده بود و تلقیق آن با هیپ هاپ توانست به درستی حس صاحب اثر را به شنونده تلقین کند
ورس 2 :
فک میکنم بد بار اومدم / هر بار اومدم خونه لخت ، انگار از بار اومدم
بهم میگی باهات کم راه اومدم؟ / بدبخت باهات 10 بار اومدم
رفتیم باهم کلانتری / هر چیم خواستم حالا برام خرید
الان یعنی دیگه افتابی نی / زندگی تلخه اما "کافی" نی
چون من دیگه مردمو ریش دارم / درو ورم همه زردن و نیش دارن
ولی جی جی زنبور میزنه / هاها گرفتی؟ "زن" بور میزنه
منم اینو میدونم / تهران اینو اینجا دیونم
ملت هر شب بیرون میمونن/ و باهم دیگه اینو میخونن (پدر من
نقد و برررسی :
از نکات قابل توجه در تکست به بی ربط بودن بیت ها با یکدیگر می توان اشاره کرد برای مثال جی جی دربیت سوم اول به حرف های پدرش از زبان خودش اشاره می کنه ولی در حین که شنونده منتظره جمع بندی ورس می باشد جی جی بدون هیچ دلیلی به ناگاه به حس خود نسبت به جنس مخالف اشاره می کند و علاقه مندی به زن بور که شاید این حرکت جی جی را می توان ناشی از دستپاچگی جی جی برای بیان تمامی حس های نسبت به آهنگ دانست . بدون شک از جی جی می توان به عنوان بک استثنا در اهنگ سازی و ساخت ریتم نام برد که توانست با آهنگ بی حس تحولی شگفت را در ساخت ریتم کلاپ بوجود بیاره اما با وجود این توانایی هنوزه هنوزه جی جی در تکست نویسی و استایل خود دچار تززل می باشد البته شاید با کمی انصاف بتوان گفت چنین ضعفی سطح متوسط کار جی جی باشد که در کنار بزرگانی در تکست نویسی نظیر هیدن ام جی و سیجل به یک نقطه ضعف به چشم می آید.
ورس 3 :
گیج و ویج تویه دایره ، میچرخم مثه پرگار
دستامو سفت بگیر چون الان لبه پرتگام
امروزم وصله به دیشب / خسته ، چت ، خوابم میاد ولی این چشا بسته نمیشن
حال نمیکنم افتاب اومده بیرون باز ، موندم خونم از دیروز باهام
باز رفتی شدم فاز منفی ، با اون لیوانو با اون سیگاره توش
صبح تا شب بیداری روحتو میشکافی میخوابی روزو چیواسو بلوز
واسه همینه عکست تو اینه وا میره باریک و خالی و تاریکه
نقد و بررسی :
در این تکست هیدن در تمامی بیت های خود به حالت های یک جوان خوشگذران اشاره می کنه شاید شاه بیت کار به " دستامو سفت بگیر چون الان لبه پرتگام " اشاره کرد که هیدن تمام حالت های آن جوان خوشگذران را به حرکت روی پرتگاه و سقوط تشبیه می کنه و از پدر خود به شکل غیر مستقیم در خواست می کنه که او را نجات دهد . هر چقدر شاهد قدرت تکست بودیم به همان قدر شاهد قدرت استایل بودیم
ولی نکته ی بسیار مهمی که وجود داره این هست که به جرات می توان گفت که هیدن در این کار درست مانند کار درو باز و قسمت زیادی از کوکولی کو اصلا رپ نخوند و به طور کامل وارد موسیقی راک شد برای درک بهتر طرفدارها به شباهت و تفاوت این 2 سبک از لحاظ تکست و استایل به شکل مختصر و فقط در جهت گیرایی خواننده می پردازیم نحوه و فرمول تکست نویسی در راک و موسیقی هیپ هاپ آنهم به شکل اصیل بر پایه قافیه و همچنین تکرار نکردن کلمات تبعید می کند اما با این تفاوت که در راک خواننده سعی دارد با بکار بردن از قافیه های مصوت بیت ها را پشت سر هم قرار دارد ولی در موسیقی هیپ هاپ اصل در استفاده از کلمات صامت است به شکلی که در قافیه بندی کلمات متقاطع و قطع کننده بیت ها پشت هم باشد نه اینکه مانند راک متصل به یکدیگر.
ورس 4 :
ظهر پا میشم دیگه نیست بابایی / بگه هیس لالایی / میزنم ریت با چایی
حال میکنم با زندگیم مثه فوتبالیست با لایی چون دنیا خوبه ،
دورم 2 تا بوره ، نمیخوام پاشم صبا زوره
تا تو لواسون ، لب اسون میدن برنامه 9 ماه جوره
پدر من ، پسرتم / گیراتو بکن یه ذره کم
ارتیستم پاش وا میستم اینقد بد نیست که سره جمع
میدونم زندگیم جهنمه ، ولی اینقد فن دورمه اینجا هوا خنکه
***** 2 رگه / میان میندازن لبامو لکه (هههه)
مستو لشو چتو ولگردم / درسو مشقو یهو ول کردم
حدو مرزو دیگه رد کردم / تو ترسو لرزو پایه دل دردم
پاس بده یه کام ، صاف مثه بکام / اینقد بکشم خواب بره چشام
پدر ببخش منو / یه روزی میبینیم که تاش همو . . .
نقد و بررسی :
در ابتدای تکست سیجل به نبود پدرش و حس خوبی که در نبود پدر داره اشاره می کنه آنهم با تشبیه این حس خوب با لایی زدن یک فوتبالیست اشاره می کنه که در نوع خود حرکتی جالب و مثبت در تشبیه و نوآوری خواننده می باشید که در پایان با پاس دادن مواد مخدر که تشبیه به پاس های بکام میشه شکل جالب تری و به خودش می گیره همیچنین در بیت چهارم به 9 ماهی که که بدون پدر و خوانوادش در خارج کشور هستش و خوشگذرونی هایی که در نبود پدرش است اشاره می کنه که کاملا با اهنگ تابستون کوتاهه در پارادوکس هستش. شاید یک از بیاد ماندنی ترین استایل های این کار که خیلی مورد توجه هواداران این گروه قرار گرفت ورس سیجل بود اما به راستی دلیل آن چه بود به جرات می توان گفت نوع قافیه های به کار گرفته شده توسط سیجل ناشی از الگو گرفتن از ترتیب قافیه های مردی به نام ویلسون بود که تداعی کننده اهنگ های قدیمی این گروه برای طرفداران بود که با کمی پی بردن در قافیه ها مطمئن و متوجه این مساله خواهید شد که تمامی قافیه بیت ها از سه حرف ی ه م شکل گرفته است و به نوعی شاهد اجرای یک غزل نوین در این کاربودیم.
پل :
بابایی یاده روزایی که میخوندی لالایی
بابایی ما پایینیمو تو اون بالایی
بابایی یاده روزایی که میخوندی لالایی
بابایی بابایی بابایی
نقد و بررسی :
هنوز شاهد 2 دستگی درهوک یا پل بودن این ورس وجود دارد آنچه که ما از تکستی که توسط خود سایت زدبازی منتشر شده بود از این قسمت به عنوان پل نام برد اما اصولا پایه پل در وصل کردن ورس ها و کروس های بر یکدیگر است ولی در پایان ورسی وجود ندارد و همچنین کروسی قابل توجه قرار گرفت این ورس را به عنوان یکی از اولین هوک های رپ فارسی به شمار می آورند که بیش از این در آلبوم بزرگانی چون امینم در ریکاوری و کانی وست شاهد آن بودیم
نقد و بررسی مسائل فنی :
بیت این کار بر خلاف تمامی بیت هایی که تاکنون توسط جی جی و هیدن ساخته شده بود بر پایه درام و ریتم2و4 بود که به نوعی یک نوآوری در آهنگسازی این گروه بود که شاید باعث بشه از تکراری شدن ریتم یک بیت در آینده جلوگیری کنه در این کار بازهم شاهد نواخته شدن کیبورد آنهم به شکل زنده بودیم با این تفاوت که اینبار خبری از نواخته شدن کیبورد توسط جی جی آنهم به شکل تلفیقی ازترنس و حتی لایت نبویدم بلکه هیدن سعی کرد کیبورد را در کنار درام بر پایه ریتم ساز درام بنوازه و کنترل کنه به نوعی می توان گفت بیت کار تابع هیپ هاپ اصیل دهه 90 انهم با کمی تغییر در افکت های کیبورد بود . در پایان کار شاهد نواخته شدن گیتار الکتریک به سبک فیلم های وسترن و سپس به شکل متال که با تلفیع شدن صدای سوت به آن سعی بر گرفته شدن حالت خشن از شنونده شد در نگاه اول اگر بخواهیم به شکل بی رحمانه کار رو زیر تیغ ببیریم می توان این حرکت هیدن را ناشی از عقده این فرد برای نواختن گیتار الکتیرک آنهم به شکل اگوستیک دانست اما با توجه به موضوع اهنگ که تقریبا با کمی تخفیف می توان ان را به نسبه اجتماعی نامید این امر توجیه پذیر است که اهنگساز قصد داشته با تواختن الکتیریک حس شنونده نسبت به موضوع را تا پایان خقط کند و فضا را برای هوک کار اماده کند.
تکست کار:
ورس 1 ( سهراب MJ ) :
حالا میاد آقا با من دست میده ، سلام // میگه ام جی تو همون لشی هستی که الان میخوام نزدیکش نیام
ولی اینی که هستم باز بهتر از اونیه که غینیه رسما // یا که اونایی که رفتن و بینی رو بستن (جووون)
مثه تازه عروسای سینی به دستن // این چاقالا جدیدا یه کارایی میکنن که من تاحالا ندیدم (آره)
بابای عزیزم گفتی نمره بیست تو میدی بم // الان میگی عمرا نیست امیدی بت
چون شنیدی که میگن سهراب که هرکجا میره // چشا تنگ و باریکه کل عصرو خوابیده ، همش از خماریه
چرا هر دوثانیه ، منگ و قاطیه // حتما برگو چاقیده ، یا که سنگو سابیده مثه گچ دیوار
لش و بی آر می ترسیم دیگه نشیم بیدار
کروس 1 ( مهراد هیدن ) :
پدر من بد منو نگا میکنه (پدر من) // پدر من بعدش منو صدا میکنه (پدر من)
میگه تو که بیکاری // تا لنگ ظهر که میخوابی // پدرم ببخش ولی من از دست رفتم
پدر من بد منو نگا میکنه (پدر من) // پدر من بعدش منو صدا میکنه (پدر من)
میگه تو که بیکاری // تا لنگ ظهر که میخوابی // پدرم ببخش ولی من از دست رفتم
ورس 2 ( علیرضا JJ ) :
فکر میکنم بد بار اومدم // هربار اومدم خونه، لخت، انگار از بار اومدم
بهم میگه باهات کم راه اومدم ؟ // بدبخت باهات ده بار اومدم
رفتیم باهم کلانتری // هرچیم خواستم حالا برام خرید
الان ولی دیگه آفتابی نیست // زندگی تلخه اما کافی نیست
چون من دیگه مردم و ریش دارم // دو رو ورم همه زردن و نیش دارن
ولی جی جی زنبور میزنه // ها ها گرفتی ؟! زن ، بور میزنه
منم اینو میدونم که تهران اینه و اینجا دیوونن // ملت هرشب بیرون میمونن// باهم دیگه اینو میخونن :
کروس 2 ( مهراد هیدن ) :
پدر من بد منو نگا میکنه (پدر من) // پدر من بعدش منو صدا میکنه (پدر من)
میگه تو که بیکاری // تا لنگ ظهر که میخوابی // پدرم ببخش ولی من از دست رفتم
پدر من بد منو نگا میکنه (پدر من) // پدر من بعدش منو صدا میکنه (پدر من)
میگه تو که بیکاری // تا لنگ ظهر که میخوابی // پدرم ببخش ولی من از دست رفتم
ورس 3 ( مهراد هیدن ) :
گیج و ویج تو یه دایره می چرخم مثه پرگار // دستامو سفت بگیر چون الان لب پرتگاهم
امروزم وصله به دیشب // خسته چت خوابم میاد // ولی این چشا بسته نمیشن
حال نمیکنم آفتاب اومده بیرون باز // موندن خونم از دیروز بام
باز رفتی // شدم فاز منفی // با اون لیوان و با اون سیگار توش
صبح تا شب بیداری، روحتو میشکافی // میخوابی روز و چیواس و بلوز
واسه همینه که عکست تو آیینه بام میره ، باریک و خالی و تاریکه
ورس 4 ( سیاوش سیجل ) :
ظهر پامیشم دیگه نیس بابایی // بگه هیس لالایی
میزنم ریت با چایی // حال میکنم با زندگیم مثه فوتبالیست با لایی
چون دنیا خوبه // دورم دوتا بوره
نمیخوام پاشم صبحا زوره ؟؟!! // تا تو لواسون لب اسون میدن ، برنامه 9ماهه جوره
پدر من ، پسرتم // گیراتو بکن یه ذره کم
آرتیستم // پاش وایمیستم // انقدر بد نیست که سر جمع
میدونم زندگیم جهنمه // ولی انقدر فن (طرفدار) دورمه
اینجا هوا خنکه // دورگه میان میندازن لبامو لکه
اااا مست و لش چت و ولگردم // درس و مشق یهو ول کردم
حد و مرز و دیگه رد کردم // تو ترس و لرز و پای دل دردم
پاس بده یه کام // صاف مثه بکام
انقدر بکشم خواب بره چشام // پدر ببخش منو یه روزه میبینی که تش همو
پل ( مهراد هیدن ) :
بابایی یاد روزایی که میخوندی لالایی // بابایی ما پایینم و تو اون بالایی
بابایی یاده روزایی یاده روزایی که میخوندی لالایی // بابایی بابایی بابایی
بابایی یاد روزایی که میخوندی لالایی // بابایی ما پایینم و تو اون بالایی
بابایی یاده روزایی یاده روزایی که میخوندی لالایی // بابایی بابایی بابایی
کروس 3 ( مهراد هیدن ) :
پدر من // پدر من بد منو نگا میکنه (پدر من)
پدر من بد منو نگا میکنه // پدر من بد منو نگا میکنه
پدر من بد منو نگا میکنه
امتیاز (10 از 10 نمره):
امتیاز دهی به اجزای کار :
ورس 1 :
تکست : 8
استایل : 8.5
نمره کل : 8.25
ورس 2 :
تکست : 6
استایل : 7
نمره کل : 6.5
ورس 3 :
تکست : 8.5
استایل : 8
نمره کل : 8.25
ورس 4 :
تکست : 8
استایل : 8
نمره کل : 8
پل:
تکست:9
استایل:8
نمره کل : 8.5
کروس :
تکست : 7
استایل : 8.5
نمره کل : 7.75
بیت : 9
میکس و مسترینگ : 9.5
نمره کل کار:8.5
تهیه کنندگان:
HasSan12 ( بررسی تکست و استایل)
Payam-Design (طراحی کاور)
Ali Iraf (امتیاز دهی به کار)
AMIN(جمع آوری نقد و ویرایش)
اعضا گروه:
Payam-Design(پیام)
javad_616(جواد)
HasSan12 (حسن)
Peyman Deep(پیمان)
Ali-Iraf(علی)
AMIN(امین)